QO‘L JANGI SPORTI BILAN SHUG'ULLANUVCHI SPORTCHILARDA MAXSUS KUCH SIFATLARINI RIVOJLANTIRISHNING SAMARALI USULLARI

Mazkur maqolada qo‘l jangi sporti bilan shug‘ullanuvchi qiz sportchilarda maxsus kuch sifatlarini rivojlantirishning samarali usullari ilmiy jihatdan yoritilgan. Tadqiqot davomida 16 nafar sportchi ishtirokida pedagogik tajriba tashkil etilib, tajriba va nazorat guruhlari shakllantirildi. Sportchilarning maxsus kuch sifatlari 30 soniyada maksimal tezlikda to‘g‘ri musht zarbalari soni, 1 daqiqada qo‘llarni bukib-yozish hamda turgan joydan uzunlikka sakrash testlari orqali baholandi. Tajriba guruhi uchun ishlab chiqilgan maxsus mashqlar majmuasi mashg‘ulot jarayoniga joriy etildi va uning samaradorligi matematik-statistik usullar yordamida tahlil qilindi. Tadqiqot natijalari tavsiya etilgan metodika sportchilarning maxsus kuch sifatlarini rivojlantirishda samarali ekanligini ko‘rsatdi.


07.08.2026 Volume Issue View more Download
UNUTILGAN SO‘ZLARNING QABRISTONI

Ushbu maqolada unutilgan so‘zlar va ularning zamon o‘tishi bilan yo‘qolishi, madaniyat hamda til rivojidagi o‘rni ko‘rib chiqiladi. Biz unutilgan so‘zlarning ahamiyatini va ularni qayta tiklash yo‘llarini tahlil qilamiz.


07.08.2026 Volume Issue View more Download
ОСОБЕННОСТИ НАРУШЕНИЙ РИТМА СЕРДЦА У ПАЦИЕНТОВ С ЦИРРОЗОМ ПЕЧЕНИ И ИХ КЛИНИКО-ПРОГНОСТИЧЕСКОЕ ЗНАЧЕНИЕ

Цирроз печени является одной из ведущих причин инвалидности и смертности во всём мире, а его влияние на сердечно-сосудистую систему в последние годы привлекает всё больше внимания. Гемодинамические, нейрогуморальные и метаболические изменения, наблюдаемые при циррозе печени, нарушают электрическую стабильность миокарда и создают предпосылки для развития различных нарушений сердечного ритма. Аритмии являются важным фактором, связанным с внезапной сердечной смертью, сердечной недостаточностью и ухудшением общего прогноза у пациентов.


07.08.2026 Volume Issue View more Download
HARBIY SOHADA KADRLAR BILAN ISHLASH TIZIMINI AVTOMATLASHTIRISHNING SAMARADORLIGI VA SUN'IY INTELLEKTDAN FOYDALANISH ISTIQBOLLARI

Harbiy tashkilotlarda kadrlar bilan ishlashni avtomatlashtirish odatda intuitiv dalillar — qogʻozning kamayishi, hisobotning tezlashishi — bilan asoslanadi, ammo haqiqiy yutuq oʻlchanmay qoladi; sunʼiy intellekt esa jarayonlarning unga tayyorligi baholanmasdan muhokama qilinadi. Tadqiqot shu ikki boʻshliqni toʻldirishga qaratilgan. Uning maqsadi — kadrlar tizimini avtomatlashtirish samaradorligini oʻlchash vositasini yaratish va shu asosda sunʼiy intellektni joriy etishning bosqichli yoʻlini asoslashdir. Ish aralash dizaynda bajarilib, 2020–2026-yillardagi 23 ta manbaning tizimli tahlili, sakkizta asosiy kadrlar funksiyasining jarayonli dekompozitsiyasi va koʻp mezonli baholash metodologiyasini birlashtiradi. Uchta natija taqdim etiladi: MIL-AMM — avtomatlashtirish darajasi elektron bajariladigan jarayonlar ulushi bilan oʻlchanadigan besh darajali yetuklik modeli, unda D3 darajasi har qanday AI moduli uchun minimal shart deb belgilanadi; MIL-AEF — oʻn ikki indikatorni integral samaradorlik indeksi E ga jamlovchi toʻrt guruhli baholash ramkasi; va sunʼiy intellektni joriy etishning uch ufqli istiqbol tahlili. Yangilik avtomatlashtirish samaradorligi bilan AI ga tayyorlikni yagona oʻlchanadigan konstruktga bogʻlashda namoyon boʻladi: AI ni joriy etish qarori ekspert taassurotidan emas, oʻlchangan indeksdan kelib chiqadi.


07.08.2026 Volume Issue View more Download
QARAQALPAQ TILI ELEKTRON KORPUSÍN JARATÍW TIYKARLARÍ

Bul maqalada qaraqalpaq tiliniń zamanagóy leksikasın óz ishine alǵan elektron korpustı jaratıw texnologiyaları hám onıń lingvistikalıq múmkinshilikleri talqılanadı. Izertlewdiń baslı maqseti — qaraqalpaq tili resursların sanlastırıw, tildiń statistikalıq hám morfologiyalıq parametrlerin analizlew ushın universal platforma jaratıw bolıp tabıladı. Maqalada internet resursları, ásirese Wikipedia hám elektron ǴXQ tekstleri tiykarında jıynalǵan 2,5 millionnan artıq sóz qollanılıwǵa iye bolǵan korpustıń arxitekturası kórsetilgen. Shıǵıstaǵı tatar milliy korpusı (“Tugan tel”) sıyaqlı iri joybarlar tájiriybesine súyene otırıp, qaraqalpaq tili korpusında úsh basqıshlı izlew sisteması: morfologiyalıq, kontekstli (KWIC) hám statistikalıq (N-gramm) modulleri islep shıǵılmaqta. Sonday-aq, maqalada korpus quramındaǵı tekstlerdi avtomatlastırılǵan morfologiyalıq teglew maseleleri hám tildiń agglyutinativlik qásiyetin esapqa alǵan halda izlew algoritmlerin optimallastırıw usılları keltirilgen. Izertlew nátiyjeleri qaraqalpaq tilin oqıtıw, leksikografiya hám mashina awdarması sistemaların rawajlandırıwda zárúr derek bolıp xizmet etedi.


07.08.2026 Volume Issue View more Download
Telegram ZENODO OpenAire Copernicus Cyberleninka Google Scholar Impact Factor