Maqolada o‘zbek tili (davlat tili) darslarida zamonaviy metodlardan foydalanishning nazariy-metodik asoslari, ularning ta’lim jarayonidagi o‘rni va ahamiyati yoritilgan. Kommunikativ, interfaol, integrativ va texnologik metodlarning o‘quvchi nutqiy faoliyatini rivojlantirishdagi roli chuqur tahlil qilingan. Metodlarning tilshunoslik mazmuni, o‘quv dasturlari va kompetensiyaviy yondashuv bilan bog‘liq jihatlari ilmiy asosda izohlangan.

In the context of globalization, digital transformation, and cultural homogenization, the preservation and transmission of cultural-historical traditions through school education becomes a strategic pedagogical priority. The present study aims to develop and empirically validate an integrative methodological model for educating school students based on cultural and historical traditions. The research integrates axiological, competence-based, cultural-historical, and neurodidactic approaches into a unified framework. A quasi-experimental design was implemented involving 240 secondary school students (grades 6–9), divided into control and experimental groups. Diagnostic tools included the Cultural Identity Index (α = 0.87), Value Orientation Scale, Civic Engagement Test, and Reflective Thinking Inventory. Statistical analysis (Student’s t-test, Pearson correlation, Cohen’s d) revealed significant improvements in the experimental group (p < 0.05), with a large effect size (d = 0.82). The scientific novelty of the research lies in proposing an adaptive digital-ethnopedagogical model that systematically integrates national traditions into curricular and extracurricular activities. The findings demonstrate that structured cultural-historical education enhances moral resilience, socio-cultural competence, civic identity, and reflective awareness among school students.

Bul ilimiy maqalada agressiya hám zulımlıq túsinikleriniń teoriyalıq-metodologiyalıq tiykarları, olardıń biologiyalıq, psixologiyalıq hám sociallıq faktorları jáne jámiettiń rawajlanıwına tásiri kompleksli qatnas tiykarında tallandı. Izertlew dawamında agressiyanıń individual sezimlik jaǵday hám minez-qulıq forması sıpatındaǵı ózgeshelikleri, zulımlıqtıń bolsa sistemalı hám dawamlı sociallıq qubılıs sıpatındaǵı belgileri ashıp berildi. Sonday-aq, balalıq dáwirindegi travmatikalıq tájiriybeler, sociallıq teńsizlik, mádeniy stereotipler, málimleme ortalıǵınıń tásiri hám de neyropsixologiyalıq faktorlar agressiya qáliplesiwinde áhmietli rol oynaytuǵını tiykarlap berildi. Maqalada agressiya hám zulımlıqtıń shaxs ruwxıy salamatlıǵı, sociallıq turaqlılıq hám ekonomikalıq rawajlanıwǵa unamsız tásiri sáwlelendirildi.

Maqolada ingliz tilidagi bogʻlovchisiz ilova konstruksiyalarning intonatsion-semantik va tarkibiy xususiyatlari tahlil qilinadi. Ularning asosiy gap bilan struktur va mazmuniy munosabati, kommunikativ vazifasi hamda ekspressiv imkoniyatlari ochib beriladi. Ilova konstruksiyalarning aniqlovchi va kengaytiruvchi turlari misollar asosida izohlanadi. Shuningdek, partsellyatsiya hodisasi bilan bog‘liqligi va matn sintaksisidagi o‘rni yoritiladi.

Mazkur maqolada talabalarda burch hissini shakllantirish orqali axloqiy sifatlarni rivojlantirishning pedagogik-psixologik mexanizmlari ilmiy jihatdan tahlil qilinadi. Tadqiqotda burch hissi shaxsning ichki motivatsion tuzilmasi, ijtimoiy mas’uliyatni anglash darajasi va axloqiy o‘zini nazorat qilish jarayonlari bilan uzviy bog‘liq psixologik kategoriya sifatida yoritiladi. Shuningdek, axloqiy o‘zini anglash, refleksiya, qadriyatlarni ichkilashtirish va irodaviy sifatlarning rivojlanishi burch hissining shakllanishida asosiy determinant omillar sifatida ko‘rib chiqiladi. Maqolada ta’lim jarayonida muammoli vaziyatlar, axloqiy dilemmalar, jamoaviy faoliyat, sport mashg‘ulotlari va reflektiv tahlil metodlaridan foydalanish talabalarda ichki mas’uliyatni kuchaytirishi va barqaror axloqiy pozitsiyani shakllantirishga xizmat qilishi ilmiy asoslanadi. Tadqiqot natijalari burch hissi va axloqiy sifatlar o‘rtasida ijobiy korrelyatsion bog‘liqlik mavjudligini ko‘rsatadi hamda pedagogik jarayonda integrativ yondashuvni qo‘llash samaradorligini tasdiqlaydi.