Sayr vaqtida yuqori harakat faolligida o’tkaziladigan mashg’ulotlar, o’yinlar va mashqlar hatto yilning sovuq fasllarida ham bolalarga yengil sport kiyimlari kiydirish, maktabgacha tarbiya muassasalari tarbiyalanuvchilari orasida shamollash kasalliklarining kamayishi imkonini beradi.

Ушбу мақолада Бухоро амирлигининг жануби-шарқий ҳудуди шаҳарларининг Россия босқини туфайли уларнинг амирликдаги аҳамияти ҳусусида шунингдек, уларнинг бошқарув шакли ва хусусиятлари хусусияти тўғрисида маълумотлар келтирилади. Шаҳарларнинг гузарлари ва уларнинг бошқарув тизими ҳақида маълумотлар берилган.

Mazkur maqolada Turkiston jadidlari orasida yirik siymo, adib, notiq, pedagog, qomusiy bilim egasi, jamoat arbobi Munavvarqori Abdurashidxonovning (1878-1931) maorif tizimini isloh qilish haqidagi g‘oyalari tahlili amalga oshirilgan. Maqolada Munavvar qorining jadid maktablarini tashkil etish, milliy ta’lim tizimini rivojlantirish hamda jamiyat taraqqiyotiga qo’shgan hissasi tahlil qilinadi. Shuningdek, Munavvarqori Abdurashidxonovning siyosiy, ma’naviy - ma’rifiy g‘oyalari, barkamol avlod, komil inson tarbiyasi, milliy ta’lim, milliy axloq, milliy tarbiyaning o‘rni va rolini talqin qilgani uning bugungi kun ta’lim va madaniyat rivojiga ta’siri muhokama etiladi.

XX asr boshlarida Turkistonda vujudga kelgan milliy uyg'onish harakatining atoqli rahbarlaridan biri Mahmudxo'ja Behbudiy bo'lib, shu davrda o'zbek xalqi ijtimoiy ongining uyg'onishida muhim rol o'ynadi. Yurtimizda birinchilar qatori yangicha ta'lim metodiga asoslangan jadid maktablarini ochdi. Behbudiy Turkistonning kelajagi onalar qo'lida ekanligi, ularning savodli bo'lmog'i lozimligi, yosh avlod onalar qo'lida tarbiya topishi haqidagi fikrlari ham tahsinga loyiq. Ijodkor "Samarqand" gazetasi va "Oyna" jurnalini tashkil etib, milliy jurnalistika rivojiga tamal toshini qo'yganlardan biri bo'ldi. Mahmudxo'ja Behbudiy pedagogik asarlarida ota-onalar mas'uliyati, farzandlar tarbiyasi, burch masalalari Qur'oni Karim va Hadisi Sharif singari muqaddas manbalar ko'rsatmalariga suyangan holda e'tirof etiladi.

Mazkur maqolada maktab yoshidagi bolalarning jismoniy sifatlarini rivojlantirishning nazariy va amaliy jihatlari yoritilgan. Bolalarning kuch, tezlik, chaqqonlik, bardoshlilik va moslashuvchanlik kabi asosiy jismoniy sifatlari har tomonlama tahlil qilinib, ularni rivojlantirishning samarali usullari, pedagogik yondashuvlar, sport o‘yinlari va texnologiyalar asosida tashkil etish yo‘llari bayon etilgan. Shuningdek, ota-onalar va pedagoglarning hamkorligi, psixologik va ijtimoiy omillarning ahamiyati, jismoniy faollikning bolalar sog‘lig‘i va o‘quv muvaffaqiyatiga ta’siri ilmiy asoslangan holda ko‘rib chiqilgan. Maqola umumiy o‘rta ta’lim maktablarida jismoniy tarbiya jarayonini takomillashtirishga xizmat qiladi.