В данной статье рассматривается современное состояние практики управления рисками в коммерческих банках Республики Узбекистан, существующие проблемы и пути их преодоления. Проведен углубленный анализ основных видов рисков, возникающих в банковской деятельности: кредитного риска, риска ликвидности, операционного риска, риска процентной ставки и риска несоблюдения требований, а также проведен сравнительный анализ с международной практикой их управления. В ходе исследования определено современное состояние систем оценки и мониторинга рисков в коммерческих банках Узбекистана и разработаны необходимые рекомендации по их совершенствованию. В частности, обоснована необходимость гармонизации политики управления рисками с автоматизированными цифровыми решениями, повышения достаточности капитала на основе требований Базеля III и укрепления корпоративного управления. Статья служит практической основой для повышения финансовой устойчивости банковской системы и укрепления кредитной надежности.
Ushbu ilmiy maqolada tijorat banklari faoliyatida komplayens (compliance) nazorat tizimini tashkil etishning nazariy va amaliy jihatlari chuqur tahlil etilgan. Xususan, “Agrobank” ATB misolida ushbu tizimni joriy etish tajribasi, asosiy yo‘nalishlari, huquqiy bazasi va institutsional mexanizmlari ko‘rib chiqilgan. Komplayens nazorati banklarda qonunchilikka rioya etilishi, ichki qoidalarga amal qilinishi, moliyaviy xavflar va firibgarliklarning oldini olish, shuningdek, xalqaro standartlarga mos faoliyat yuritishni ta'minlaydigan muhim vosita sifatida baholanadi. Tadqiqot davomida “Agrobank”da komplayens tizimi qanday tashkil etilganligi, filiallarda nazorat mexanizmlarining ishlashi, xodimlar malakasi, KYC va AML/CFT siyosatlarining joriy etilishi kabi jihatlar amaliy misollar asosida tahlil qilingan. Shuningdek, mavjud muammolar — masalan, malakali kadrlarga bo‘lgan ehtiyoj, texnologik vositalarning yetarli emasligi va filiallar kesimidagi nomutanosibliklar — aniqlanib, ularni bartaraf etish bo‘yicha ilmiy asoslangan taklif va tavsiyalar ishlab chiqilgan.
В статье анализируется современное состояние практики совершенствования системы финансовой поддержки малого бизнеса, в частности, его финансирования за счет банковских кредитов. В статье выделяются основные проблемы существующей системы – отсутствие залогового обеспечения, бюрократические препятствия, сложные процессы получения кредитов, и предлагаются научно обоснованные предложения по их устранению. Также рассматриваются пути управления кредитными рисками в деятельности банков, расширения гарантийных механизмов и повышения доступности финансовых услуг для малого бизнеса за счет цифровизации кредитной инфраструктуры. Результаты исследования показывают, что совершенствование механизмов кредитования является важным фактором развития малого бизнеса.
Mazkur maqolada kasbiy faoliyat va shaxsning o‘zaro bog‘liqligi masalasi ilmiy-nazariy va amaliy jihatdan tahlil qilinadi. Kasbiy faoliyat inson hayotining muhim tarkibiy qismi sifatida nafaqat iqtisodiy barqarorlikni, balki shaxsning o‘zini anglash, rivojlanish va ijtimoiy o‘rnini topish jarayoniga ham bevosita ta’sir ko‘rsatishi yoritib berilgan. Shaxsning psixologik xususiyatlari, qiziqishlari, qobiliyatlari va qadriyatlari uning kasbiy faoliyatdagi muvaffaqiyatini belgilovchi asosiy omillar sifatida ko‘rib chiqiladi. Maqolada kasb tanlash, kasbiy moslik va kasbiy o‘zini o‘zi anglash jarayonlarining shaxs rivojiga ta’siri, shuningdek, kasbiy faoliyatning shaxsda ijtimoiy mas’uliyat, motivatsiya va ijobiy xulq-atvor shakllanishiga qanday ta’sir qilishi tahlil qilinadi. Tadqiqot natijalari kasbiy tarbiya va kasbga yo‘naltirish ishlarini samarali tashkil etishda foydali bo‘lishi mumkin.