YADRO REAKSIYALARIDA KVANT VAQT O‘LCHOVLARINING REAKSIYA KINETIKASIGA TA’SIRINI TADQIQ ETISH

Ushbu ishda yadro reaksiyalari kinetikasiga kvant vaqt o‘lchovlarining (o‘lchashning kuchi/tebratish chastotasi, detektorlar dead-time va gating parametrlari) ta’siri operatsion (POVM) va dinamik (Zeno/anti-Zeno) nuqtai nazardan o‘rganiladi. Teoretik jihatdan compound nucleus (Hauser–Feshbach), R-matritsa va Feshbach proyeksiya operator rasmida reaksiya tezliklari bilan survival ehtimoli o‘rtasidagi bog‘lanish chiqarilib, qisqa vaqt rejimida nostandart (no-ekspotsial) parchalanish va takroriy kuzatuv tufayli Zeno yoki anti-Zeno effektlarining paydo bo‘lish shartlari aniqlanadi. Eksperimental dizayn sifatida impulsli neytron nuri, tez taymlash (LaBr3:Ce) detektorlari va raqamli akvizitsiya asosida o‘lchash kuchini gating va trigging bilan boshqarish taklif etiladi. Natijalar reaksiya tezligining o‘lchov intervali bilan chiziqli-bo‘lmagan bog‘lanishini, shuningdek, detektor-induktsiyalangan bo‘rttirish/so‘ndirish mexanizmlarini ko‘rsatadi (2-rasm, 3-rasm). Ish yadro kinetikasida vaqt o‘lchovi parametrlari muhim boshqaruv tutqichi bo‘lishi mumkinligini namoyon etadi.


18.10.2025 Volume Issue View more Download
BOSHLANGʻICH SINFLARIDA FE’L SOʻZ TURKUMINING NAZARIY ASOSLARI

Mazkur maqolada 1-4 sinf ona tili darslarida fe’l mavzusining o‘rgatilishi, nazariyasi va e’tiborli juhatlari, asosan bu sinflarda fe’lning qaysi jihatlariga e’tibor qaratilishi masalalari tahlil etilgan bo‘lib, ona tili darslarida o‘quvchilarning og‘zaki va yozma nutqini rivojlantirishdagi samarasi va fe’l mavzusini o‘rganish yakunida o‘quvchilar egallashi mumkin bo‘lgan bilim, ko‘nikma va malakalar darajasi ham berilgan.


18.10.2025 Volume Issue View more Download
O'Z O'ZIGA QO'SHMA QISMIY INTEGRAL OPERATORLAR CHEKSIZ XOS QIYMATLARINING SPEKTRAL TAHLILI

Ushbu maqola o'z o'ziga qo'shma qismiy integral operatorlarning cheksiz xos qiymatlari spektral xususiyatlarini chuqur matematik tahlil qilishga bag'ishlangan. Funksional tahlil va operator nazariyasining muhim yo'nalishi sifatida, qismiy integral operatorlar nazariyasi matematik fizika, kvant mexanikasi va integral tenglamalar nazariyasida keng qo'llaniladi. Natijalar shuni ko'rsatadiki, qismiy integral operatorlarning xos qiymatlari ma'lum asimptotik qonuniyatlarga bo'ysunadi va ularning spektral xususiyatlari operator yadrosi va aniqlanish sohasining geometrik xususiyatlari bilan chambarchas bog'liqdir.


18.10.2025 Volume Issue View more Download
EKOLOGIK MUHIT VA IRSIY KASALLIKLAR O’RTASIDAGI BOG’LIQLIK

Ekologik muhit omillari, jumladan ifloslanish va zararli kimyoviy moddalarning inson genetik materialiga ta’siri irsiy kasalliklar yuzaga kelish xavfini oshiradi. Atrof-muhit sharoitlari va genetik moyillik kasalliklarning rivojlanishida birgalikda muhim rol o’ynaydi. Profilaktik choralar orqali ekologik xavfsizlikni ta’minlash va irsiy kasalliklarning oldini olish mumkin. Tadqiqotlar sog’lom avlodni shakllantirishda ekologik omillarning ahamiyatini ko’rsatadi.


18.10.2025 Volume Issue View more Download
ABU RAYHON BERUNIY – O‘RTA ASR SHARQINING BUYUK OLIMI

Ushbu maqolada buyuk alloma Abu Rayhon Beruniyning hayoti, ilmiy faoliyati, asarlari, ilmiy-metodologik qarashlari hamda uning bugungi kunda O‘zbekiston ilm-fani rivojidagi o‘rni tahlil qilinadi. Maqolada Beruniy ilmiy merosining qadri, uning tabiiy fanlar, matematika, astronomiya va falsafadagi yondashuvlari ilmiy-nazariy asosda yoritilgan.


17.10.2025 Volume Issue View more Download
Telegram ZENODO OpenAire Copernicus Cyberleninka Google Scholar Impact Factor