PROTONLARNING NUR SHAKLLANTIRUVCHI QURILMALAR VA TO‘QIMAGA EKVIVALENT MUHITLAR BILAN O‘ZARO TA’SIRINI MONTE CARLO METHOD YORDAMIDA MODELLASHTIRISH

Hayotiy muhim va radiatsiyaga sezgir tuzilmalar hamda organlarga yaqin joylashgan o‘smalarni nurlantirish uchun proton terapiyasi seanslarida nurning nishon bilan fazoviy jihatdan aniq mos kelishini ta’minlash zarur. Bunda doza nishon chegaralaridan tashqarida keskin kamayadi, bu esa ilgari nur terapiyasi uchun mavjud bo‘lmagan joylashuvlarni ham nurlantirish imkonini beradi. Ushbu ishda dozimetria va nur terapiyasi sohasida sonli tajribalar o‘tkazish uchun proton nurlarining o‘tish yo‘lini modellashtirishda FLUKA dasturiy paketining imkoniyatlari Monte Carlo method yordamida ko‘rsatib berilgan.


29.05.2026 Volume Issue View more Download
TARBIYAVIY JARAYONNI BOSHQARISHDA INNOVATSION AXBOROT TEXNOLOGIYALARINI JORIY ETISH

Mazkur maqolada tarbiyaviy jarayonni boshqarishda innovatsion axborot texnologiyalarini joriy etishning nazariy va amaliy asoslari yoritilgan. Ta’lim muassasalarida raqamli boshqaruv tizimlari, elektron monitoring, interaktiv metodlar hamda axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan samarali foydalanishning pedagogik imkoniyatlari tahlil qilingan. Tadqiqot davomida maktabgacha ta’lim muassasasida direktor o‘rinbosarining metodik boshqaruv faoliyatini takomillashtirishga qaratilgan “Raqamli kuzatuv kartasi” modeli ishlab chiqilgan hamda uning amaliy samaradorligi asoslab berilgan. Shuningdek, pedagoglarning raqamli kompetentligini rivojlantirish, metodik faoliyatni raqamlashtirish va boshqaruv samaradorligini oshirish bo‘yicha ilmiy-amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan. Tadqiqot natijalari innovatsion axborot texnologiyalarining ta’lim-tarbiya jarayonini optimallashtirish, pedagogik monitoring sifatini oshirish va metodik boshqaruvni takomillashtirishdagi muhim ahamiyatini ko‘rsatadi.


29.05.2026 Volume Issue View more Download
AMIR HAYDAR BOSHQARUV DAVRIDA AMIRLIK HAYOTI

Ushbu maqolada Amir Haydarning siyosiy faoliyati, davlat boshqaruvidagi islohotlari hamda Buxoro amirligi taraqqiyotidagi o‘rni tahlil qilinadi. Shuningdek, uning hukmronlik davridagi ichki va tashqi siyosat, madaniy-ma’rifiy jarayonlar hamda markaziy hokimiyatni mustahkamlash yo‘lidagi sa’y-harakatlari yoritiladi. Maqolada tarixiy manbalar asosida Amir Haydarning davlat arbobi sifatidagi faoliyatiga baho berilgan.


29.05.2026 Volume Issue View more Download
BARQAROR TURIZMNI RIVOJLANTIRISH LOYIHALARIDA IJTIMOIY VA MADANIY OMILLARNING SAMARADORLIKKA TA’SIRINI BAHOLASH

Ushbu maqolada barqaror turizmni rivojlantirish loyihalarida ijtimoiy va madaniy omillarning loyiha samaradorligiga ta’siri ilmiy-amaliy jihatdan keng tahlil qilinadi. Barqaror turizm bugungi kunda turizm sohasini rivojlantirishning eng muhim yo‘nalishlaridan biri bo‘lib, u faqat iqtisodiy daromad olish yoki sayyohlar oqimini ko‘paytirish bilan cheklanmaydi. Aksincha, barqaror turizm mahalliy aholining manfaatlarini himoya qilish, hududiy iqtisodiy faollikni oshirish, madaniy meros obyektlarini asrash, tarixiy obidalarni kelajak avlodlarga yetkazish, milliy urf-odat va qadriyatlarni saqlab qolish hamda turistik hududlarda ijtimoiy muvozanatni ta’minlash kabi vazifalarni ham o‘z ichiga oladi. Shu jihatdan turizm loyihalarining samaradorligini baholashda faqat moliyaviy natijalar, investitsiya hajmi, mehmonxona fondi yoki turistlar soni emas, balki ijtimoiy va madaniy ko‘rsatkichlar ham alohida ahamiyatga ega hisoblanadi. Maqolada barqaror turizm loyihalarining muvaffaqiyati infratuzilma, transport, marketing va investitsion imkoniyatlar bilan bir qatorda, mahalliy jamoaning faol ishtiroki, aholining loyiha natijalaridan manfaatdorligi, madaniy muhitga hurmat bilan yondashish, tarixiy-madaniy obyektlardan oqilona foydalanish, xizmat ko‘rsatish madaniyatini oshirish va turizm faoliyatining jamiyat hayotiga ijobiy ta’sir ko‘rsatishi bilan belgilanadi. Ayniqsa, O‘zbekiston kabi boy tarixiy va madaniy merosga ega mamlakatlarda barqaror turizmni rivojlantirish jarayonida mahalliy qadriyatlar, milliy an’analar, hunarmandchilik, ziyorat maskanlari, tarixiy shaharlar va nomoddiy madaniy meros obyektlarini saqlash dolzarb masala sifatida namoyon bo‘ladi.


26.05.2026 Volume Issue View more Download
LEXICAL UNITS EXPRESSING UZBEK AND GERMAN WEDDING RITUALS: A LINGUOCULTURAL AND COMPARATIVE ANALYSIS

This article examines lexical units that verbalize wedding rituals in Uzbek and German cultural contexts. The study focuses on the names of ritual objects, ceremonial actions, symbolic colours, verbal formulas and pre-wedding practices such as Verlobung, Verlobungsring, Polterabend, Gästebuch and Junggesellenabschied. The analysis demonstrates that wedding vocabulary is not a simple set of nominative units, but a complex linguocultural system in which collective memory, religious values, social roles and symbolic meanings are encoded. Uzbek wedding terminology reflects the importance of modesty, family blessing, communal participation and religious consent, whereas German wedding vocabulary more strongly emphasizes individual choice, public promise, legal recognition and ritualized symbolic acts. At the same time, both cultures share universal ideas of loyalty, purity, continuity and social recognition. The article also discusses borrowed and globalized ritual elements, such as the white wedding dress, the wedding cake and the throwing of the bouquet, showing how intercultural contact influences the semantic structure of wedding vocabulary.


26.05.2026 Volume Issue View more Download
Telegram ZENODO OpenAire Copernicus Cyberleninka Google Scholar Impact Factor