This article provides information on lexical-statistical methods of text analysis. The methods of psychological examination of the text are taught. This analysis provides valuable information about the content, tone, and meaning of the text, as well as the language and style of writing. Statistical analysis is a universal method, as it is used equally in all layers of the language. Lexical-statistical analysis helps to study the lexical and grammatical forms of the text. In this method, the appearance indicators of each word in the text, that is, the information, meanings, and concepts related to them, are analyzed.
ushbu maqolada qoraqalpoq xalq maqollaridagi “ot” obrazining semantik va ramziy ma’nolari tahlil qilinadi. Ot obrazining ijtimoiy, axloqiy va madaniy kontekstlarda qanday funksional yuklamalar bilan namoyon bo‘lishi, xalq og‘zaki ijodida uning qanday o‘ringa ega ekani ko‘rsatib beriladi. Maqolalarda ot timsoli orqali mehnat, tajriba, mas'uliyat, zaiflik va kuchlilik kabi qadriyatlar ifodalanadi. Shuningdek, maqol qoraqalpoq tilshunosligi va folkloristik manbalar asosida tahlil qilinadi.
Mazkur maqolada ijtimoiy tarmoqlarning yoshlar ruhiyatiga ko‘rsatadigan ta’siri psixologik nuqtai nazardan tahlil etilgan. Yoshlar ongida virtual "men" obrazining shakllanishi, ijtimoiy taqqoslash, tashqi baholarga qaramlik holatlari, emotsional beqarorlik, kiberzo‘ravonlik, internetga qaramlik kabi salbiy omillar yoritilgan. Shu bilan birga, ijtimoiy tarmoqlarning ijobiy jihatlari — axborot olish, o‘z fikrini erkin bildirish, psixologik qo‘llab-quvvatlash va ta’limiy kontentlarga kirish imkoniyati ham ko‘rsatib o‘tilgan. Maqolada yoshlarning raqamli madaniyatini oshirish, media savodxonligini shakllantirish va psixologik profilaktika tadbirlarining zarurligi asoslab berilgan. Mavzuga oid xalqaro tadqiqotlar, statistik ma’lumotlar hamda milliy qonunchilik hujjatlariga tayanilgan holda tavsiyalar berilgan.
Mazkur mavzuda XIX asr oxiri va XX asr boshlarida Toshkent shahrining demografik holati, aholining milliy, ijtimoiy va kasbiy tarkibidagi oʻzgarishlar tahlil qilinadi. Rossiya imperiyasi tomonidan Toshkentning bosib olinishi va bu davrda olib borilgan siyosiy, iqtisodiy islohotlar shaharning aholisi soni va tarkibida sezilarli oʻzgarishlarga olib kelgan. Ayniqsa, rus aholisi ulushining ortishi, yangi mahallalar va sanoat tumanlarining vujudga kelishi, migratsiya jarayonlari natijasida aholi tarkibining xilma-xillashuvi kabi omillar ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, bu oʻzgarishlarning shaharning ijtimoiy-iqtisodiy hayotiga ta’siri ham yoritiladi.
Zarar yetkazishdan kelib chiqadigan majburiyatlarning huquqiy asoslari va ularni tartibga soluvchi tamoyillar muhim hisoblanadi. Chunki zarar yetkazuvchining javobgarlik tamoyillari, jumladan, g‘ayriqonuniy harakatlar yoki harakatsizlik oqibatida yuzaga kelgan zararlarni qoplash majburiyati tahlil qilishimiz mumkin. Zarar yetkazuvchining aybsizligi javobgarlikdan ozod qiluvchi asos sifatida ko‘rsatilgan bo‘lsa-da, ayrim hollarda qonun bu printsipdan istisno xolatlarni keltiradi. Bundan tashqari, zarar yetkazish xavfini oldini olish uchun qonunda zararli faoliyatni to‘xtatib turish yoki tugatishga oid sud vakolatlari belgilangan. Bundan tashqari zarar yetkazuvchining harakatlari jabrlanuvchining roziligi asosida sodir etilgan va jamiyat axloqiy tamoyillariga zid bo‘lmagan taqdirda, zarar qoplanmasligi mumkinligi ham mumkin. Shunday ekan zarar yetkazishni oldini olish huquqiy tizimning ijtimoiy adolatni ta’minlash va manfaatlar muvozanatini saqlashga qaratilgan asosiy vositalaridan biri sifatida ko'riladi desak maqsadga muvofiqdir.