Polycystic Ovary Syndrome reproduktiv yoshdagi ayollarda keng tarqalgan endokrin-metabolik kasalliklardan biri hisoblanadi. So‘nggi yillarda Vitamin D tanqisligi ushbu sindrom rivojlanishida muhim patogenetik omil sifatida qaralmoqda. Mazkur maqolada vitamin D ning insulin signalizatsiyasi, steroidogenez, follikulogenez, yallig‘lanish mediatorlari hamda gen ekspressiyasiga ta’siri bilan bog‘liq molekulyar mexanizmlar zamonaviy ilmiy manbalar asosida tahlil qilindi. Adabiyotlar tahliliga ko‘ra, vitamin D yetishmovchiligi insulinrezistentlikni kuchaytiradi, androgenlar sintezini oshiradi hamda ovulyator funksiyaning buzilishiga olib keladi. Bundan tashqari, VDR genlari polimorfizmlarining PTTS rivojlanish xavfi bilan bog‘liqligi aniqlangan. Vitamin D ning immunomodulyator va antioksidant xususiyatlari surunkali yallig‘lanish hamda oksidlovchi stressni kamaytirishda muhim ahamiyat kasb etadi. Olingan ma’lumotlar vitamin D metabolizmi PTTS patogenezining asosiy molekulyar bo‘g‘inlaridan biri ekanligini ko‘rsatadi.
Maqalada zamanagóy pedagogika hám psixologiyada keń tarqalǵan mashqalalardan biri-balalardaǵı giperaktivlik hám dıqqat jetispewshiligi sindromın (ADHD) korreksiyalawda qaraqalpaq xalıq dástúriy sazlarınan emlew-tárbiyalaw quralı (sazlı terapiya) sıpatında paydalanıw imkaniyatları izertlengen. Qaraqalpaq dástúriy muzıkasınıń (baqsı-jıraw namaları, qobız hám duwtar sazları) ritmlik hám jiyilik qásiyetleriniń balanıń oraylıq nerv sistemasın tınıshlandırıw, dıqqattı jámlew hám emociyonal turaqlılıqtı táminlewdegi nızamlıqları neyropedagogikalıq kózqarastan dálillengen.
Ushbu maqolada O‘zbekiston Respublikasi fuqarolik huquqida ma’naviy zararni qoplash institutining nazariy-huquqiy asoslari va uni sud amaliyotida qo‘llash bilan bog‘liq dolzarb muammolar kompleks ravishda tahlil qilingan. Muallif ma’naviy zarar tushunchasining huquqiy tabiatini, uning tarkibiy elementlari hamda fuqarolik-huquqiy javobgarlik tizimidagi o‘rnini tadqiq etadi. Maqolada amaldagi Fuqarolik kodeksi hamda Oliy sud Plenumi qarorlari qiyosiy o‘rganilib, ma’naviy zarar miqdorini aniqlashda subyektivlikni kamaytirish va xolis mezonlarni (kriteriylarni) ishlab chiqish masalalariga alohida e’tibor qaratilgan. Shuningdek, shaxsning nomoddiy ne’matlari va shaxsiy nomulkiy huquqlari buzilganda (shon-sharaf, qadr-qimmat, ishchanlik obro‘si, shaxsiy hayot daxlsizligi) yetkazilgan zararni qoplashning xorijiy davlatlar (presedent va kontinental huquq tizimi) tajribasi qiyosiy-huquqiy (komparativ) jihatdan o‘rganilgan. Sud amaliyotidagi mavjud kolliziyalar, xususan, ma’naviy zararni pul shaklida baholashda yagona metodikaning mavjud emasligi va javobgarning aybidan qat’i nazar zararni qoplatish asoslarini kengaytirish zarurati asoslab berilgan. Tadqiqot yakunida milliy qonunchilikni modernizatsiya qilish, Fuqarolik kodeksining yangi tahririga tegishli o‘zgartish va qo‘shimchalar kiritish hamda sudlar tomonidan adolat va oqillik mezonlarini qo‘llash amaliyotini unifikatsiya qilish bo‘yicha ilmiy-amaliy taklif va tavsiyalar ilgari surilgan.
Ushbu maqolada yangi Konstitutsiyaning Ikkinchi bo'limi (V–XI boblar, 19–64-moddalar)da mustahkamlangan inson huquqlari kafolatlarining mazmuni, tarkibiy tuzilishi va huquqiy tabiati kompleks tarzda tahlil etiladi. Tadqiqot qiyosiy-huquqiy va matn tahlili metodlaridan foydalanib, inson huquqlarning bevosita amal qilishi tamoyili, aybsizlik prezumpsiyasi va ekologik huquq singari konstitutsiyaviy yangiliklardagi kontseptual siljishlarni aniqlaydi. Natijalar shuni ko'rsatadiki, 2023 yilgi yangi Konstitutsiya inson huquqlari himoyasida davlatning ijobiy majburiyatlarini sezilarli darajada kengaytirdi va "insonning qadr-qimmati oliy qadriyat" paradigmasini butun huquqiy tizim uchun markaziy asos sifatida belgiladi. Shu bilan birga, bir qator huquqlarning amaliy tatbiqini ta'minlash uchun qo'shimcha tarmoq qonunchiligi zarurligining qolib turishi muammo sifatida aniqlanadi.
Mazkur maqolada kichik maktab yoshidagi bolalarning psixologik xususiyatlari, ularning bilish jarayonlari, hissiy-emotsional holati hamda ijtimoiy munosabatlarining shakllanishi tahlil qilingan. Shuningdek, ushbu yosh davrida diqqat, xotira, tafakkur va motivatsiya jarayonlarining rivojlanishiga ta’sir etuvchi omillar yoritilgan. Ta’lim jarayonida bolaning individual psixologik xususiyatlarini hisobga olishning ahamiyati asoslab berilgan. Maqolada zamonaviy ta’lim muhiti va axborot texnologiyalarining kichik maktab yoshidagi bolalar psixikasiga ta’siri ham ilmiy nuqtai nazardan bayon etilgan.