Cho‘lponning "Oydin kechalarda" va "Qor qo‘ynida lola" hikoyalarida xalqimizning milliy urf-odatlari, qaynona-kelin munosabatlari, ayollarning jamiyatdagi o’rni, oiladagi mehr-oqibat va hurmat kabi qadriyatlar aks ettiriladi. Mustamlakachilik, ichkilikbozlik, axloqiy inqiroz fosh etilib, ijtimoiy muammolar ko‘tariladi. Adib hikoyalarida o’tmishdagi illatlarning inson taqdiriga bo’lgan salbiy ta’sirini ishonarli va hayotiy tasvirlaydi, mehr-oqibat, sabr-toqat va ma’suliyat tamoyillarini yuksak badiiy mahorat bilan ochib beradi. Adib hikoyada muammolarning kelib chiqish sabablarini ko’rsatish bilan birga uning oqibatidan to’g’ri xulosa chiqarishga chaqiradi. Tadqiqot natijasida Cho‘lpon hikoyalarining badiiy-estetik va ijtimoiy ahamiyati aniqlanadi. Syujet, badiiy vositalar va qahramonlarning ichki kechinmalari o‘rganiladi. Cho‘lpon hikoyalarida milliy qadriyatlarimizning aks etishi badiiy jihatdan chuqur, ramziy va turli qirralarda namoyon bo‘ladi.
Globallashuv shiddat bilan rivojlanayotgan dunyoda inson huquqlarini ta’minlash va himoya qilish xalqaro hamjamiyatning asosiy vazifasi bo‘lib kelmoqda. Davlat uning tarkibida xalq bo‘lganligi uchun ham davlat hisoblanadi. Agarda u o‘z hududidagi insonlarning huquqlarini himoya qilolmasa va insonlarga huquqlaridan foydalanish imkoniyatini ta’minlay olmasa uning davlatchiligiga ziyon yetishi aniq. Shuning uchun ham inson manfaatlari oliy o‘ringa qo‘yilmoqda. Hech narsa undan ustun bo‘lishi mumkin emas. Dunyo mamlakatlarining ichki va tashqi siyosatdagi asosiy maqsadi inson huquqlarini oliy qadriyat sifatida mustahkamlash bo‘lib kelmoqda va bu tamoyilni amalga oshirish uchun bir qancha sa’y- harakatlar amalga oshirilmoqda. Ayollarning, bolalarning, yoshlarning, keksalar va nogironlarning manfaatlari milliy konstitutsiyalarda va xalqaro hujjatlarda mustahkamlandi. Bunga zid harakatlarni amalga oshirganlar va inson huquqlarini poymol qilganlar belgilangan tartibda javobgarlikka tortilmoqdalar.
Ushbu maqolada ajrashgan oilalardagi ota-onalar o‘rtasidagi munosabatlarning farzand psixologiyasiga ta’siri turli ilmiy manbalar asosida tahlil qilingan. Adabiyotlar tahlili orqali ajralishdan keyingi oilaviy muhitda farzandning hissiy-emotsional holatida yuzaga keladigan o‘zgarishlar, psixologik bosimlar va moslashuv jarayonlari yoritilgan. Tahlil falsafiy, psixologik va etnopsixologik nuqtai nazardan olib borilgan. Maqolada milliy qadriyatlar kontekstida o‘zbek oilalarida ajrashuv holatining bolalarga ta’siri alohida ko‘rib chiqilgan.
Ushbu maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining jismoniy tayyorgarligini harakatli o‘yinlar orqali takomillashtirishning ahamiyati ko‘rib chiqiladi. Jismoniy tarbiya bolalarning jismoniy, ruhiy va ijtimoiy rivojlanishida muhim rol o‘ynaydi. Maqolada harakatli o‘yinlar, ularning turlari va foydalari haqida so‘z yuritilib, bolalarning jismoniy tayyorgarligini oshirishda qanday qilib samarali foydalanish mumkinligi haqida tavsiyalar beriladi. O‘yinlar orqali bolalar mushaklarni rivojlantirish, muvozanatni saqlash, hamkorlik qilish va stressni kamaytirish kabi ko‘nikmalarni o‘zlashtiradilar. Ushbu tadqiqot natijalari o‘qituvchilar va ota-onalar uchun jismoniy faoliyatni rag‘batlantirishda muhim yo‘riqnoma bo‘lishi mumkin.