Ushbu maqolada zamonaviy oʻzbek sheʼriyatining yorqin vakillaridan biri boʻlgan Nodir Jonuzoq ijodida soʻzning koʻchma maʼnoda ishlatilish imkoniyatlari tadqiq etiladi. Badiiy tasvir vositalaridan metafora, metonimiya, oʻxshatish, epitet, jonlantirish, takror va mubolagʻa kabi badiiy tasvir vositalarining qoʻllanilishi misollar bilan tahlil qilinadi. Shoirning til va uslubdagi individual mahorati, uning sheʼrlaridagi lisoniy xususiyatlar, shuningdek, badiiy obrazlarning lingvopoetik jihatlari oʻrganiladi.

Cho‘lponning "Oydin kechalarda" va "Qor qo‘ynida lola" hikoyalarida xalqimizning milliy urf-odatlari, qaynona-kelin munosabatlari, ayollarning jamiyatdagi o’rni, oiladagi mehr-oqibat va hurmat kabi qadriyatlar aks ettiriladi. Mustamlakachilik, ichkilikbozlik, axloqiy inqiroz fosh etilib, ijtimoiy muammolar ko‘tariladi. Adib hikoyalarida o’tmishdagi illatlarning inson taqdiriga bo’lgan salbiy ta’sirini ishonarli va hayotiy tasvirlaydi, mehr-oqibat, sabr-toqat va ma’suliyat tamoyillarini yuksak badiiy mahorat bilan ochib beradi. Adib hikoyada muammolarning kelib chiqish sabablarini ko’rsatish bilan birga uning oqibatidan to’g’ri xulosa chiqarishga chaqiradi. Tadqiqot natijasida Cho‘lpon hikoyalarining badiiy-estetik va ijtimoiy ahamiyati aniqlanadi. Syujet, badiiy vositalar va qahramonlarning ichki kechinmalari o‘rganiladi. Cho‘lpon hikoyalarida milliy qadriyatlarimizning aks etishi badiiy jihatdan chuqur, ramziy va turli qirralarda namoyon bo‘ladi.

Mazkur maqolada Shayboniylar davlati (1500–1599) davridagi ijtimoiy tuzilma va davlat tomonidan amalga oshirilgan islohotlar tarixiy manbalar asosida tahlil qilinadi. Jamiyatning asosiy qatlamlari – hukmdorlar, diniy ulamolar, harbiylar, dehqonlar va savdogarlar o‘rtasidagi o‘zaro munosabatlar, ularning davlat boshqaruvidagi o‘rni va vazifalari yoritiladi. Shuningdek, ma’muriy, harbiy, yer-soliq va diniy sohalarda olib borilgan islohotlar mazmuni hamda ularning jamiyat barqarorligiga ta’siri ochib beriladi. Maqola ijtimoiy taraqqiyotga ta’sir etgan tarixiy omillarni chuqur anglashga xizmat qiladi.

This article explores the complex pathophysiological mechanisms underlying the development of kidney failure. It highlights the key roles of hemodynamic changes, cellular injury, inflammation, oxidative stress, and hormonal imbalances in the progression of renal dysfunction. The chronic activation of the renin-angiotensin-aldosterone system and its contribution to fibrosis and nephron loss are discussed in detail. The article also examines how inflammatory processes and oxidative damage exacerbate kidney tissue injury, while hormonal disturbances contribute to systemic complications such as anemia and mineral imbalance. Emphasis is placed on the importance of early detection and targeted treatment strategies to slow disease progression and improve patient outcomes. The review concludes with a discussion on future research directions aimed at developing novel diagnostic markers and therapeutic approaches for kidney failure.

Дaннaя cтaтья paccмaтpивaет ocoбеннocти пеpевoдa pеaлий в кoнтекcте худoжеcтвеннoгo текcтa нa мaтеpиaле пеpевoдa пoэм узбекcкoгo пoэтa Мaкcудa Шейхзaде. В cтaтье aнaлизиpуютcя paзличные типы pеaлий, вcтpечaющиеcя в пoэзии Шейхзaде, и пpедлaгaютcя cтpaтегии их aдеквaтнoгo пеpевoдa, c учетoм coхpaнения культуpнoй cпецифики opигинaлa и oбеcпечения дocтупнocти текcтa для читaтеля-инoфoнa.