HAMZA IJODIDA MA’RIFATPARVARLIK G‘OYALARI

Mazkur maqolada o‘zbek jadid adabiyotining yirik namoyandasi, dramaturg, shoir va jamoat arbobi Hamza Hakimzoda Niyoziy ijodida shakllangan ma’rifatparvarlik g‘oyalari keng qamrovli ilmiy-nazariy tahlil asosida yoritilib, uning asarlarida jamiyatni jaholatdan chiqarish, ilm-fan va ta’limni rivojlantirish, ijtimoiy tenglikni ta’minlash, ayollar erkinligini qo‘llab-quvvatlash hamda diniy mutaassiblikka qarshi kurashish singari masalalar qanday badiiy-estetik va ijtimoiy-falsafiy vositalar orqali ifodalangani izchil tahlil qilinadi, shuningdek, ushbu g‘oyalarning zamonaviy ta’lim tizimi, bioijtimoiy rivojlanish konsepsiyalari va shaxs kamoloti nazariyalari bilan uyg‘unligi asoslab beriladi.


15.04.2026 Volume Issue View more Download
SUN’IY INTELLEKT TIZIMLARIDA QONUN USTUVORLIGINI TA’MINLASHNING TASHKILIY-HUQUQIY ASOSLARI

Mazkur tadqiqot sun’iy intellekt (SI) texnologiyalari jadal rivojlanayotgan davrda qonun ustuvorligi prinsipini ta’minlashning tashkiliy-huquqiy mexanizmlarini tahlil qilishga bag‘ishlangan. Maqolada O‘zbekiston Respublikasining yangilangan Konstitutsiyasi va raqamli dalillarga oid so‘nggi qonunchilik normalari xalqaro standartlar, xususan, Yevropa Ittifoqining "AI Act" reglamenti bilan qiyosiy o‘rganilgan. Tadqiqot yakunida SI tizimlari ustidan mustaqil huquqiy audit va "kibermutaxassis" institutsional modelini joriy etish bo‘yicha ilmiy takliflar ilgari surilgan. Ushbu xulosalar SI tizimlarini davlat boshqaruvi va huquqni muhofaza qilish sohasiga qonuniy integratsiya qilishda metodologik asos bo‘lib xizmat qiladi.


15.04.2026 Volume Issue View more Download
KORRUPSIYAGA QARSHI KURASHDA MA’NAVIY TARBIYANING ROLI: INSOF VA ADOLAT TUSHUNCHALARI TAHLILI

Mazkur ilmiy maqola bugungi shiddatli globallashuv va ijtimoiy-iqtisodiy islohotlar davrida jamiyat poydevorini yemiruvchi eng og‘ir illat — korrupsiyaga qarshi kurashishning ma’naviy-axloqiy jihatlarini fundamental tadqiq etishga bag‘ishlanadi. Tadqiqotning asosiy maqsadi korrupsiyani shunchaki huquqbuzarlik sifatida emas, balki inson ma’naviyatining tanazzuli va qadriyatlar inqirozi sifatida tahlil qilishdan iboratdir. Maqolada korrupsiyaga qarshi kurashishda faqatgina huquqiy va ma’muriy choralarning yetarli emasligi, balki har bir shaxsning ongida ichki "ma’naviy filtr"ni shakllantirish zaruriyati ilmiy asoslab beriladi. Tadqiqot davomida Sharq Uyg‘onish davrining buyuk mutafakkirlari Abu Nasr Forobiy, Amir Temur, Alisher Navoiy va Nizomulmulk kabi siymolarning adolat, insof, halollik va poklik haqidagi o‘lmas merosi zamonaviy antikorrupsion siyosat nuqtayi nazaridan qiyosiy o‘rganiladi. Shuningdek, maqolada inson nafsining jilovlanishi, birovning haqqiga xiyonat qilmaslik va ijtimoiy adolat tamoyillarining tarixiy ildizlari tahlil qilinib, ularni bugungi ta’lim-tarbiya tizimiga integratsiya qilish masalalari ko‘rib chiqiladi. Maqolada keltirilgan xulosalar shuni ko‘rsatadiki, jamiyatda insof va adolat tushunchalari barqaror bo‘lmas ekan, har qanday huquqiy mexanizm o‘zining kutilgan samarasini bermaydi. Tadqiqot natijasida yoshlar ongida "antikorrupsion immunitet"ni shakllantirish bo‘yicha bir qator amaliy takliflar ilgari surilgan bo‘lib, ular milliy ma’naviyatimizning ustuvor yo‘nalishlari bilan uzviy bog‘langan.


15.04.2026 Volume Issue View more Download
MARRIAGE AND MIGRATION: A CASE STUDY OF UZBEK WOMEN IN SOUTH KOREA

Marriage migration has become one of the most feminized and socially structured forms of international mobility in East Asia, with South Korea providing a particularly illustrative example. This article examines marital migration through the lives of Uzbek women, situating their migration trajectories in the context of widespread demographic decline, rural unmarried life, gender imbalances, and state-regulated migration regimes in South Korea. Drawing exclusively on official migration statistics, survey data, and qualitative fieldwork interviews, the study demonstrates that marital migration is not simply a private or emotional choice, but a rational, family-oriented, and strategic response to structural inequalities between countries of origin and destination. Empirical evidence reveals that women act as key agents of cultural transmission, social reproduction, and integration into transnational families, while simultaneously facing legal dependence, language barriers, and patriarchal family norms. By integrating gender theory, family migration theory, and transnational perspectives, this article contributes to a deeper understanding of feminized migration and highlights the role of marriage migration in shaping demographic resilience, multicultural governance, and social cohesion in contemporary South Korea.


15.04.2026 Volume Issue View more Download
THE TUGAL CALCULATION AND UZBEK FOLK ASTRONOMY: A TRADITIONAL CALENDRICAL SYSTEM BASED ON THE MOON–HULKAR CONJUNCTION

This study examines the role of the Hulkar (Pleiades) star cluster in Uzbek folk astronomy and analyzes the traditional calendric system known as the Tugal calculation. It explores how ancient Central Asian societies relied on observations of celestial bodies to determine time, seasonal changes, and weather patterns. The research demonstrates that the Tugal system is based on the conjunction of the Moon with Hulkar and follows a sidereal lunar cycle of approximately 29 days, including a distinctive 40-day period of invisibility. The findings highlight that this system was especially significant for pastoral communities, providing a practical framework for organizing agricultural and livestock activities. The study concludes that Uzbek folk astronomy represents a complex and empirically grounded knowledge system with strong cultural and scientific value.


15.04.2026 Volume Issue View more Download
Telegram ZENODO OpenAire Copernicus Cyberleninka Google Scholar Impact Factor