Mazkur maqolada zamonaviy iqtisodiyot sharoitida FinTech (moliyaviy texnologiyalar) sohasidagi innovatsiyalar, blockchain texnologiyasi, kriptovalyutalar hamda smart kontraktlarning iqtisodiy ahamiyati kompleks va tizimli yondashuv asosida tahlil qilinadi. Tadqiqotda ushbu texnologiyalarning an’anaviy moliyaviy institutlar faoliyatiga ta’siri, moliyaviy xizmatlar ko‘rsatish mexanizmlarini tubdan o‘zgartirishdagi roli hamda raqamli transformatsiya jarayonlaridagi o‘rni chuqur o‘rganilgan. Xususan, FinTech innovatsiyalari orqali bank va nobank moliya institutlarida operatsion samaradorlikning oshishi, xizmat ko‘rsatish tezligi va sifati yaxshilanishi, mijozlarga yo‘naltirilgan yangi mahsulot va xizmatlarning paydo bo‘lishi asoslab berilgan. Blockchain texnologiyasining markazlashmagan va o‘zgartirib bo‘lmaydigan ma’lumotlar bazasi sifatidagi xususiyatlari iqtisodiy tizimda shaffoflikni ta’minlash, firibgarlik va korrupsiya xavfini kamaytirish, shuningdek, vositachilar sonini qisqartirish orqali tranzaksiya xarajatlarini sezilarli darajada kamaytirishga xizmat qilishi yoritilgan.

Mazkur maqolada Fransiyaning elektron sud tizimi tahlil qilinib, uning raqamli transformatsiyasi, romano-german huquq sohasi asoslari, www.justice.fr portali va RPVA kabi infratuzilma elementlari tahlil qilinadi. Shuningdek, tizimning afzalliklari aniqlanib, O‘zbekistonga tatbiq qilish mumkin bo‘lgan jihatlar va imkoniyatlar, bosqichma-bosqich joriy etish mexanizmi hamda zarur qonunchilik o‘zgartirishlari bo‘yicha tavsiyalar beriladi.

Ushbu maqolada Tojikiston Respublikasida sud tizimini raqamlashtirish va “elektron sud” (e-court) konsepsiyasini joriy etish tajribasi kompleks tahlil qilingan. Tadqiqot davomida Tojikistonning ushbu sohadagi normativ-huquqiy bazasi, xususan, iqtisodiy protsessual qonunchilikdagi o‘zgarishlar, Yagona elektron hujjat aylanish tizimi va videokonferensaloqa imkoniyatlari o‘rganilgan. Maqolada elektron sud tizimini joriy etishda yuzaga kelayotgan texnik, huquqiy va ijtimoiy muammolar aniqlanib, Tojikiston tajribasining ijobiy jihatlarini O‘zbekiston sud-huquq tizimiga tadbiq etish bo‘yicha ilmiy-amaliy takliflar ishlab chiqilgan.

This study examines the role of the Hulkar (Pleiades) star cluster in Uzbek folk astronomy and analyzes the traditional calendric system known as the Tugal calculation. It explores how ancient Central Asian societies relied on observations of celestial bodies to determine time, seasonal changes, and weather patterns. The research demonstrates that the Tugal system is based on the conjunction of the Moon with Hulkar and follows a sidereal lunar cycle of approximately 29 days, including a distinctive 40-day period of invisibility. The findings highlight that this system was especially significant for pastoral communities, providing a practical framework for organizing agricultural and livestock activities. The study concludes that Uzbek folk astronomy represents a complex and empirically grounded knowledge system with strong cultural and scientific value.

Mazkur tadqiqot sun’iy intellekt (SI) texnologiyalari jadal rivojlanayotgan davrda qonun ustuvorligi prinsipini ta’minlashning tashkiliy-huquqiy mexanizmlarini tahlil qilishga bag‘ishlangan. Maqolada O‘zbekiston Respublikasining yangilangan Konstitutsiyasi va raqamli dalillarga oid so‘nggi qonunchilik normalari xalqaro standartlar, xususan, Yevropa Ittifoqining "AI Act" reglamenti bilan qiyosiy o‘rganilgan. Tadqiqot yakunida SI tizimlari ustidan mustaqil huquqiy audit va "kibermutaxassis" institutsional modelini joriy etish bo‘yicha ilmiy takliflar ilgari surilgan. Ushbu xulosalar SI tizimlarini davlat boshqaruvi va huquqni muhofaza qilish sohasiga qonuniy integratsiya qilishda metodologik asos bo‘lib xizmat qiladi.