Abstract. Mazkur maqolada ko‘rishida nuqsoni bo‘lgan bolalar bilimi, malaka va ko‘nikmalarini tekshirishda kompensator imkoniyatlardan foydalanishning nazariy va amaliy asoslari yoritilgan. Maqolada kompensatsiya tushunchasining mazmuni, uning maxsus pedagogika va tiflopedagogikadagi ahamiyati hamda ko‘rish analizatori faoliyati buzilganda boshqa sezgi tizimlarining faollashuvi ilmiy jihatdan tahlil qilingan. L.S. Vigotskiy, A.N. Leontyev, B.G. Ananyev, A.G. Litvak, M.I. Zemtsova, L.I. Solntseva kabi olimlarning ilmiy qarashlari asosida kompensator mexanizmlarning psixologik-pedagogik mohiyati ochib berilgan.