Abstract. Mazkur maqolada o‘zbek jadid adabiyotining yirik namoyandasi, dramaturg, shoir va jamoat arbobi Hamza Hakimzoda Niyoziy ijodida shakllangan ma’rifatparvarlik g‘oyalari keng qamrovli ilmiy-nazariy tahlil asosida yoritilib, uning asarlarida jamiyatni jaholatdan chiqarish, ilm-fan va ta’limni rivojlantirish, ijtimoiy tenglikni ta’minlash, ayollar erkinligini qo‘llab-quvvatlash hamda diniy mutaassiblikka qarshi kurashish singari masalalar qanday badiiy-estetik va ijtimoiy-falsafiy vositalar orqali ifodalangani izchil tahlil qilinadi, shuningdek, ushbu g‘oyalarning zamonaviy ta’lim tizimi, bioijtimoiy rivojlanish konsepsiyalari va shaxs kamoloti nazariyalari bilan uyg‘unligi asoslab beriladi.