30.01.2026 "Modern Science and Research" xalqaro ilmiy jurnali 1 seriyasi. Volume 5 Issue 1
Abstract. Mazkur maqolada inflyatsiya jarayonining iqtisodiy mohiyati, uning shakllanish mexanizmlari hamda aholining real daromadlariga ko‘rsatadigan ta’siri ilmiy-nazariy va tahliliy yondashuvlar asosida batafsil o‘rganilgan. Tadqiqot doirasida inflyatsiyaning vujudga kelish sabablari sifatida talab va taklif nomutanosibligi, pul-kredit siyosatining xususiyatlari, ishlab chiqarish xarajatlarining o‘sishi hamda tashqi iqtisodiy omillarning ichki bozordagi narxlar dinamikasiga ta’siri tizimli ravishda yoritib berilgan. Shuningdek, maqolada nominal va real daromadlar tushunchalari o‘rtasidagi farq nazariy jihatdan asoslab berilib, inflyatsiya sharoitida aholining real xarid qobiliyatining pasayishi mexanizmlari iqtisodiy ko‘rsatkichlar orqali izohlangan. Inflyatsiya jarayonlarining ish haqi, pensiya va ijtimoiy to‘lovlar darajasiga ta’siri, aholi jamg‘armalarining real qiymatining kamayishi hamda daromadlar notekis taqsimlanishi natijasida ijtimoiy tengsizlikning kuchayishi masalalari alohida tahlil qilingan. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, inflyatsiya sharoitida kam daromadli va ijtimoiy himoyaga muhtoj qatlamlar eng ko‘p iqtisodiy bosim ostida qolishi aniqlangan. Maqola yakunida inflyatsiyani jilovlash, aholining real daromadlarini himoyalash va barqarorlashtirishga qaratilgan pul-kredit, fiskal hamda ijtimoiy siyosat vositalarini takomillashtirish bo‘yicha ilmiy xulosalar shakllantirilib, amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.
Keywords: inflyatsiya, narxlar darajasi, real daromadlar, nominal daromadlar, xarid qobiliyati, pul-kredit siyosati, talab inflyatsiyasi, taklif inflyatsiyasi, jamg‘armalar, ish haqi, pensiya tizimi, ijtimoiy tengsizlik, aholi farovonligi, makroiqtisodiy barqarorlik, davlat tartibga solishi.